Hoe leg je complexe techniek uit aan leerlingen die het liefst leren door te doen? Volgens docent Thijs van Lith ligt een deel van het antwoord in augmented reality. Met behulp van de Hololens laat hij leerlingen niet alleen kijken naar techniek, maar er letterlijk middenin staan. “Je kunt door machines heen kijken, onder funderingen duiken en stap voor stap zien wat je moet doen,” vertelt hij. “En juist dat maakt het zo krachtig.” Samen met collega’s uit de regio ontwikkelde Thijs materiaal rondom de Hololens en Dynamics 365 Guides. Niet als kant-en-klaar lespakket, maar juist als praktische handleiding waarmee docenten zelf leren hoe ze augmented reality kunnen inzetten binnen hun eigen lessen.
Van experiment naar praktijk
Een paar jaar geleden schaften Thijs en zijn collega’s de eerste Hololens-brillen aan. Al snel ontdekten ze dat er nauwelijks bruikbaar materiaal beschikbaar was voor het onderwijs.
“We hadden die brillen, maar eigenlijk niets om direct mee aan de slag te gaan,” vertelt Thijs. “Dus zijn we zelf gaan ontwikkelen. Eerst heel klein, gewoon door te testen: wat werkt wel, wat werkt niet?”
Samen met collega Jeffrey en andere docenten uit de regio ontstond een werkgroep rondom XR en mixed reality. Sommige scholen richtten zich meer op VR-brillen, terwijl Thijs en Jeffrey juist de mogelijkheden van de Hololens verder onderzochten.
“We kwamen erachter dat het niet alleen gaat om een programma delen,” zegt Thijs. “Je moet vooral uitleggen hoe je ermee werkt. Hoe zet je zoiets in tijdens lessen? Hoe maak je er een praktische leerervaring van?”
Leren door te zien én te doen
De Hololens werkt anders dan een traditionele VR-bril. In plaats van volledig afgesloten te zijn van de omgeving, kijkt de gebruiker gewoon door een transparante bril heen terwijl digitale beelden in de ruimte worden geprojecteerd.
“Dat is voor onderwijs eigenlijk ideaal,” legt Thijs uit. “Ik kan gewoon contact houden met leerlingen. Ik zie wat ze doen, waar ze tegenaan lopen en ik kan meekijken op een scherm.”
Met handbewegingen bedienen leerlingen hologrammen die voor hen verschijnen. Een machineonderdeel, een stappenplan of zelfs een volledig gebouw kan als digitaal model in de ruimte worden geplaatst.
“Het voelt voor leerlingen echt alsof ze in een andere wereld terechtkomen,” zegt Thijs lachend. “De eerste seconden denken ze vooral: wat gebeurt hier?”
Maar daarna ontstaat nieuwsgierigheid. En precies daar zit volgens hem de kracht van de technologie.
Een Dominofrees als eerste testcase
Een van de eerste toepassingen die Thijs en Jeffrey ontwikkelden draaide om een Dominofrees van Festool. De volledige werkwijze werd uitgewerkt in augmented reality, inclusief instructies, pijlen en interactieve stappen.
“We hebben een leerling ermee laten werken die nog nooit met de Hololens had gewerkt,” vertelt Thijs. “En die kon uiteindelijk zelfstandig de hele machine instellen en gebruiken.”
De Hololens begeleidt leerlingen stap voor stap door het proces. Virtuele aanwijzingen laten precies zien welke handelingen uitgevoerd moeten worden. Pas wanneer alles correct staat ingesteld, verschijnt de volgende stap.
“Dat maakt het veilig én zelfstandig,” zegt Thijs. “Leerlingen kunnen in hun eigen tempo werken en ontdekken.”
Ruimte voor differentiatie
Binnen de lessen zet Thijs de Hololens bewust flexibel in. Vaak juist bij leerlingen die sneller door de reguliere opdrachten heen gaan.
“Als een groep eerder klaar is, kunnen zij hiermee aan de slag,” legt hij uit. “Dan blijven zij uitgedaagd, terwijl ik tijd heb om andere leerlingen extra te begeleiden.”
Doordat de brillen kostbaar zijn, werken leerlingen meestal in tweetallen samen. Met één QR-code openen beide brillen exact hetzelfde hologram op exact dezelfde plek.
“Dan kunnen ze samen rond een model lopen en overleggen,” vertelt Thijs. “Dat samenwerken maakt het nóg sterker.”
Techniek van de toekomst
Volgens Thijs gaat het niet alleen om het onderwijs van nu, maar juist om de voorbereiding op het werkveld van straks.
“In het bedrijfsleven wordt hier al volop mee gewerkt,” zegt hij. “Bij installatietechniek bijvoorbeeld. Monteurs kunnen via AR precies zien waar leidingen moeten komen of op afstand ondersteuning krijgen bij storingen.”
Ook binnen de bouw biedt de technologie enorme mogelijkheden. Met BIM-modellen en augmented reality kunnen leerlingen straks letterlijk door een gebouw lopen voordat het gebouwd is.
“Je kunt onder de vloer kijken, in muren kijken en precies zien waar constructies of installaties zitten,” legt Thijs uit. “Dat maakt techniek veel inzichtelijker.”
Een technologie die blijft ontwikkelen
Hoewel Microsoft inmiddels gestopt is met het verder ontwikkelen van bepaalde Hololens-software, ziet Thijs nog volop kansen.
“De technologie werkt nog steeds goed,” benadrukt hij. “Alleen de ontwikkeling verschuift. Dus wij kijken alweer naar nieuwe VR- en AR-oplossingen.”
Toch hoopt hij dat de onderwijswereld én het bedrijfsleven blijven investeren in deze manier van leren. “Het mooie is juist dat leerlingen zelfstandig kunnen ontdekken. Ze leren niet alleen techniek, maar ook hoe je problemen oplost.”
Zelf aan de slag met Dynamics 365 Guides
Om andere scholen en docenten op weg te helpen, ontwikkelden Thijs en zijn Jeffrey ook een praktische uitleg rondom Dynamics 365 Guides. Geen traditioneel lespakket, maar juist een handreiking waarmee docenten zelf kunnen ontdekken hoe ze AR en mixed reality kunnen inzetten binnen hun eigen praktijklessen.
Bij dit artikel vind je daarom ook de presentatie en uitleg die tijdens het project zijn ontwikkeld. Daarmee krijgen scholen een inkijkje in hoe de Hololens werkt, hoe je een Guide opbouwt en hoe augmented reality ingezet kan worden binnen techniekonderwijs.
Want zoals Thijs het mooi samenvat: “Leerlingen vinden het natuurlijk indrukwekkend. Maar uiteindelijk gaat het erom dat ze techniek beter begrijpen. En dat lukt hier echt op een andere manier.”
%20(1).jpg)
